46 minut temu
14 listopada 2013 roku Janków Przygodzki stał się miejscem jednej z najtragiczniejszych katastrof w historii regionu. W 13. rocznicę wybuchu gazociągu mieszkańcy i przedstawiciele samorządu oddali hołd ofiarom oraz wszystkim, którzy nieśli pomoc poszkodowanym.
W 2026 roku, w rocznicę tragicznych wydarzeń, które na zawsze zapisały się w pamięci mieszkańców gminy Przygodzice, odbyło się upamiętnienie ofiar wybuchu gazociągu w Jankowie Przygodzkim. Uczestnicy uroczystości złożyli znicze, oddając hołd osobom, które straciły życie, poszkodowanym oraz wszystkim zaangażowanym w akcję ratowniczą i późniejszą pomoc.
W upamiętnieniu uczestniczyli:
- Wójt Gminy Przygodzice Krzysztof Rasiak,
- Radny Gminy Przygodzice Wiesław Witek,
- Prezes oraz druhowie Ochotniczej Straży Pożarnej w Jankowie Przygodzkim.
Rocznica była okazją do przypomnienia dramatu, który dotknął nie tylko bezpośrednio poszkodowane rodziny, ale całą lokalną społeczność. Pamięć o tamtych wydarzeniach pozostaje wciąż żywa, podobnie jak wdzięczność wobec strażaków, ratowników, policjantów, służb gazowniczych, mieszkańców i wszystkich osób prywatnych, które ruszyły z pomocą.
Wybuch, który zmienił życie mieszkańców
Do tragedii doszło 14 listopada 2013 roku, około godziny 13.30, podczas prac związanych z budową nowej nitki gazociągu Gustorzyn–Odolanów. W trakcie robót ziemnych doszło do rozszczelnienia istniejącego gazociągu wysokiego ciśnienia DN500. Uwolniony gaz zapalił się, powodując potężny pożar, który objął okoliczne zabudowania.
W wyniku katastrofy zginęło dwóch pracowników wykonujących prace przy budowie gazociągu. Trzynaście osób zostało rannych. Wśród poszkodowanych były również dzieci.
Ogień zniszczył 10 budynków mieszkalnych oraz dwa budynki gospodarcze. Poważnie ucierpiało także pobliskie otoczenie, w tym fragment lasu. Wiele rodzin straciło dorobek całego życia, a część mieszkańców musiała na nowo odbudowywać swoje domy i codzienność.
Zagrożenie było na tyle poważne, iż ze strefy niebezpiecznej ewakuowano 245 osób. Straty materialne związane z katastrofą szacowano na ponad 15 milionów złotych.
Ustalono przyczyny katastrofy
Powołana po tragedii komisja ustaliła, iż do katastrofy doprowadziły dwa zasadnicze czynniki. Pierwszym było niewłaściwe składowanie ziemi wydobytej podczas budowy nowego gazociągu. Usypane hałdy miały około czterech metrów wysokości, podczas gdy dopuszczalna wysokość wynosiła dwa metry.
Drugim czynnikiem był wadliwie wykonany spaw na istniejącym gazociągu. Pod naporem niewłaściwie składowanej ziemi doszło do rozszczelnienia starej magistrali. Wbrew początkowym przypuszczeniom, przyczyną nie było bezpośrednie uszkodzenie rury łyżką koparki.
Uwolniony gaz pod wysokim ciśnieniem zapalił się, powodując pożar o ogromnej sile rażenia. Ustalenia komisji wskazywały na nieprawidłowości zarówno w organizacji robót, jak i w zabezpieczeniu istniejącej infrastruktury gazowej.
Wieloletnie śledztwo i prawomocny wyrok
Sprawa odpowiedzialności za katastrofę była przedmiotem wieloletniego postępowania. Śledztwo wymagało przeprowadzenia licznych ekspertyz i opinii specjalistów. Ostatecznie przed Sądem Okręgowym w Kaliszu stanął inżynier nadzorujący budowę gazociągu.
25 września 2024 roku zapadł wyrok pierwszej instancji. Sąd skazał oskarżonego na dwa lata więzienia z warunkowym zawieszeniem wykonania kary na cztery lata. Orzekł również 10-letni zakaz wykonywania pracy na stanowiskach związanych z nadzorowaniem robót budowlanych. Zasądził także zadośćuczynienia dla pięciu osób poszkodowanych.
Obrona odwołała się od wyroku, jednak sprawa doczekała się ostatecznego rozstrzygnięcia. 25 września 2025 roku Sąd Apelacyjny w Łodzi utrzymał wyrok w mocy. Stał się on prawomocny.
Skazany inżynier został uznany za winnego nieumyślnego spowodowania zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi. Łączna kwota zadośćuczynień dla pięciu poszkodowanych wyniosła blisko 400 tysięcy złotych. Pozostała możliwość wniesienia kasacji do Sądu Najwyższego.
Pamięć, która nie przemija
Trzynaście lat po tragedii Janków Przygodzki pamięta o tych, którzy zginęli, zostali ranni i stracili swoje domy. Pamięta również o wszystkich, którzy w dramatycznych chwilach nieśli pomoc i ratowali ludzkie życie.
Złożone znicze są symbolem pamięci, szacunku i solidarności z rodzinami ofiar oraz osobami dotkniętymi tragedią. To także wyraz wdzięczności dla służb ratunkowych i mieszkańców, którzy w obliczu ogromnego zagrożenia nie pozostali obojętni.
Pamięć o 14 listopada 2013 roku pozostanie istotną częścią historii Jankowa Przygodzkiego i całej gminy Przygodzice.
