Zostawiasz na klatce schodowe? Można dostać mandat choćby 5 tysięcy!

Problem dotyczy zarówno starych bloków z wielkiej płyty, jak i nowych apartamentowców. Brak miejsca w mieszkaniach sprawia, iż część lokatorów traktuje przestrzeń wspólną jak prywatny schowek. W praktyce oznacza to zastawione przejścia, zwężone ciągi komunikacyjne i zwiększone ryzyko w sytuacji zagrożenia.

Zastawiona klatka schodowa a przepisy przeciwpożarowe i bezpieczeństwo pożarowe

Zgodnie z rozporządzeniem ministra spraw wewnętrznych i administracji w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, obiektów budowlanych i terenów, drogi ewakuacyjne muszą być utrzymywane w stanie zapewniającym ich natychmiastowe i bezpieczne użycie. Oznacza to zakaz składowania jakichkolwiek przedmiotów, które mogłyby ograniczać szerokość przejścia, utrudniać otwieranie drzwi ewakuacyjnych czy powodować potknięcia.

Państwowa Straż Pożarna wielokrotnie podkreśla, iż choćby pozornie niewielkie przedmioty – jak buty ustawione pod drzwiami, hulajnoga czy dziecięcy rowerek – w warunkach zadymienia mogą stać się poważną przeszkodą. W sytuacji pożaru widoczność spada niemal do zera, a mieszkańcy poruszają się w pośpiechu i panice. Każda dodatkowa bariera wydłuża czas ewakuacji.

Szczególnie niebezpieczne są meble, stare lodówki, zamrażarki czy regały pozostawione na półpiętrach. Oprócz blokowania przejścia stanowią dodatkowy materiał palny. W przypadku zapłonu ogień rozprzestrzenia się szybciej, a klatka schodowa – która powinna być drogą ratunku – może w krótkim czasie stać się pułapką.

Art. 82 Kodeksu wykroczeń. Wózek i rower jako wykroczenie

Zgodnie z art. 82 Kodeksu wykroczeń zabronione jest m.in. umieszczanie przedmiotów na drogach ewakuacyjnych w sposób zmniejszający ich wymaganą szerokość lub wysokość. Przepis obejmuje nie tylko celowe blokowanie wyjść, ale także pozostawianie rzeczy „na chwilę”, jeżeli realnie utrudniają one przejście.

W praktyce interwencje podejmują zarówno strażacy, jak i policjanci. W zależności od sytuacji funkcjonariusze mogą poprzestać na pouczeniu, jednak przy powtarzających się naruszeniach nakładane są mandaty. Wysokość grzywny może sięgnąć choćby 5000 zł. Sąd ma również możliwość orzeczenia kary nagany, ograniczenia wolności, a w skrajnych przypadkach kary aresztu.

Warto podkreślić, iż odpowiedzialność ponosi konkretna osoba – właściciel przedmiotu lub lokator, który go pozostawił. Tłumaczenie brakiem miejsca w mieszkaniu nie ma znaczenia prawnego.

Regulaminy wspólnot i spółdzielni mieszkaniowych. Dodatkowe sankcje finansowe

Niezależnie od przepisów ogólnokrajowych, większość wspólnot mieszkaniowych i spółdzielni wprowadza w regulaminach porządku domowego jednoznaczny zakaz przechowywania rzeczy w częściach wspólnych. Dotyczy to klatek schodowych, korytarzy, piwnic, suszarni oraz przejść prowadzących do wyjść ewakuacyjnych.

Zarządy wspólnot mogą wzywać do usunięcia przedmiotów w określonym terminie, a w razie braku reakcji zlecić ich uprzątnięcie na koszt właściciela. W praktyce oznacza to dodatkowe obciążenia finansowe, niezależne od ewentualnego mandatu. W nowych inwestycjach deweloperskich coraz częściej montowany jest monitoring, co ułatwia ustalenie, kto pozostawił rzeczy na korytarzu.

Konflikty sąsiedzkie wokół zastawionych klatek schodowych należą do najczęściej zgłaszanych problemów do administracji budynków. Skargi dotyczą nie tylko bezpieczeństwa, ale też estetyki i utrudnionego sprzątania części wspólnych.

Ryzyko wypadku i odpowiedzialność cywilna

Zastawiona klatka schodowa to nie tylko kwestia przepisów przeciwpożarowych. Przedmioty ustawione na trasie przejścia zwiększają ryzyko potknięć i upadków, zwłaszcza wśród osób starszych i dzieci. W razie urazu poszkodowany może dochodzić odszkodowania na drodze cywilnej, wykazując, iż do wypadku doszło wskutek bezprawnego pozostawienia przeszkody w części wspólnej budynku.

Odpowiedzialność może objąć zarówno osobę, która pozostawiła przedmiot, jak i – w określonych okolicznościach – zarządcę nieruchomości, jeżeli tolerował on długotrwałe naruszenia przepisów bezpieczeństwa.

Klatka schodowa to przestrzeń wspólna, nie prywatny magazyn

Prawo budowlane i przepisy przeciwpożarowe jednoznacznie wskazują, iż klatka schodowa pełni funkcję komunikacyjną i ewakuacyjną. Nie jest przeznaczona do przechowywania mienia. choćby jeżeli sąsiedzi przez lata akceptowali wózki czy rowery ustawiane pod drzwiami, nie oznacza to, iż praktyka ta jest zgodna z prawem.

W przypadku kontroli ze strony Państwowej Straży Pożarnej lub po zgłoszeniu zagrożenia przez mieszkańców konsekwencje mogą być dotkliwe finansowo. Grzywna do 5000 zł, postępowanie w sprawie o wykroczenie z art. 82 Kodeksu wykroczeń oraz ewentualna odpowiedzialność cywilna sprawiają, iż „oszczędność miejsca” na klatce schodowej może okazać się bardzo kosztowna.