4 godzin temu
Rosnące napięcia geopolityczne sprawiają, iż Polacy coraz częściej szukają odpowiedzi na pytanie: co zrobić w razie godziny „W”? Rządowe Centrum Bezpieczeństwa (RCB) oraz Państwowa Straż Pożarna (PSP) udostępniły najważniejsze narzędzia, które w sytuacji kryzysowej mogą uratować życie Tobie i Twojej rodzinie. Od interaktywnej mapy schronów po rygorystyczne zasady kompletowania plecaka ewakuacyjnego – przygotowanie na najgorszy scenariusz przestało być domeną „preppersów”, a stało się niezbędnym elementem dbania o własne bezpieczeństwo. Czy wiesz, gdzie w Twojej okolicy znajduje się najbliższe miejsce ukrycia i czy Twój domowy budżet przetrwa paraliż systemów bankowych?
Fot. Warszawa w Pigułce
W sytuacji kryzysowej lub wojny rzeczywistość staje się nieprzewidywalna, a zachowanie zimnej krwi oraz posiadanie konkretnego planu ewakuacji to jedyny sposób na zminimalizowanie ryzyka. Kluczowym pojęciem jest tu zasada 72 godzin – ekwipunek, który przygotujesz, musi wystarczyć Ci na 3 dni samodzielnego przetrwania, zanim dotrą do Ciebie służby ratunkowe. Pamiętaj, iż w obliczu zagrożenia każda sekunda jest na wagę złota, a brak przygotowania to najprostsza droga do chaosu.
Co to oznacza dla Ciebie? Twój osobisty niezbędnik przetrwania (BOB)
Plecak ewakuacyjny, znany jako BOB (Bug-Out Bag), to zestaw zapasów na wypadek klęski żywiołowej, awarii sieci czy konfliktu zbrojnego. Jego waga nie powinna przekraczać 15-20% Twojej masy ciała, by nie utrudniać szybkiego przemieszczania się.
- Woda i żywność: Spakuj minimum 3 litry wody, filtr lub tabletki do uzdatniania oraz wysokokaloryczne racje z długim terminem przydatności (konserwy, batony energetyczne).
- Dokumenty i gotówka: Przygotuj papierowe kopie dowodów tożsamości, aktów własności i ubezpieczeń w wodoodpornym etui, a dodatkowo skany na pendrive. Miej przy sobie gotówkę w niskich nominałach (PLN oraz waluty twarde jak USD czy EUR) na wypadek awarii bankomatów.
- Apteczka i higiena: Poza opatrunkami spakuj leki przyjmowane na stałe, środki dezynfekujące oraz maski ochronne. Nie zapomnij o mydle, scyzoryku (multitoolu) i gwizdku sygnalizacyjnym.
- Światło i ogień: Latarka z zapasem baterii, powerbank oraz przybory do rozpalania ognia (zapalniczka, krzesiwo) są absolutnie niezbędne.
Mapa schronów PSP: Gdzie szukać ratunku?
Państwowa Straż Pożarna uruchomiła specjalną aplikację dostępną pod adresem schrony.straz.gov.pl, która pozwala zidentyfikować najbliższe bezpieczne miejsce. W całym kraju zinwentaryzowano ponad 234 tysiące obiektów, które mogą pomieścić łącznie aż 49 milionów osób.
System oznaczeń na mapie ułatwia orientację:
Kolor czerwony (S): Schrony – budowle hermetyczne, chroniące przed czynnikami rażenia ze wszystkich stron.
Kolor niebieski (U): Ukrycia – budowle niehermetyczne z prostymi instalacjami ochronnymi.
Kolor zielony (MDS): Miejsca doraźnego schronienia – piwnice, garaże podziemne, szkoły czy metro, chroniące przed ekstremalną pogodą i odłamkami.
Finanse w czasie kryzysu: Jak chronić oszczędności?
W dobie wojny system prawny i bankowy ulegają zmianom. Eksperci radzą, aby nie polegać wyłącznie na cyfrowym zapisie na koncie. Bankowy Fundusz Gwarancyjny chroni środki tylko do 100 000 euro, a w razie upadłości banku wypłaci równowartość w złotówkach, choćby jeżeli konto było walutowe.
- Dywersyfikacja: Rozłóż większe oszczędności na kilka różnych banków. Rozważ trzymanie części środków w zagranicznych bankach (np. w Niemczech czy Wielkiej Brytanii), co jednak wymaga osobistej wizyty w placówce.
- Złoto i waluty: Posiadanie fizycznego kruszcu lub złota w formie ETF to bezpieczna przystań. W domu warto mieć fundusz ewakuacyjny w twardych walutach (5000–15 000 zł w USD/EUR) oraz 500–3000 zł w gotówce.
- Płynność ponad wszystko: W kryzysie konta oszczędnościowe są lepsze niż lokaty terminowe, ponieważ nie zamrażają środków na sztywny okres.
Schroń się na własną rękę: Zmiany w prawie
Rząd planuje ułatwienia legislacyjne, które pozwolą na budowę przydomowych schronów o powierzchni do 35 mkw bez konieczności uzyskiwania pozwolenia. Ceny gotowych konstrukcji zaczynają się od około 50 000 euro (ok. 215 000 zł), a za warianty o wysokim komforcie trzeba zapłacić choćby do 120 000 euro.
Pamiętaj, iż przygotowanie to proces ciągły. Raz na kilka miesięcy sprawdzaj zawartość swojego plecaka, wymieniaj przeterminowaną żywność, leki i baterie. Gotowość na kryzys to najlepsza polisa ubezpieczeniowa, jaką możesz sobie wystawić.
